Nhận định về hàn mặc tử

Tuyển chọn những bài văn tuyệt chủ đề Nhận định về Hàn Mặc Tử. Các bài văn mẫu được biên soạn, tổng hợp đưa ra tiết, đầy đủ từ các bài viết hay, xuất sắc nhất của các bạn học sinh bên trên cả nước. Mời những em thuộc tham khảo nhé!

Nhận định 1: “Hàn Mặc Tử: Trữ tình gợi cảm trong điên cuồng đau thương”

Mỗi khi nhắc đến Thơ mới – một trong những thời đại thi ca rực rỡ bậc nhất của văn học Việt Nam, cái thương hiệu Hàn Mặc Tử, bao giờ cũng hiện ra trong lòng trí của độc giả, đặc biệt là những người yêu thơ ca bởi lẽ ông đã trở thành tượng đài lớn.

Bạn đang xem: Nhận định về hàn mặc tử

Trong tạp chí Ngày mới xuất bản năm 1940, Chế Lan Viên từng nhận định “Mai sau, những chiếc tầm thường, mực thước sẽ biến đi với còn lại của dòng thời kỳ này chút gì đáng kể đó là Hàn Mặc Tử”.

*

Thơ của Hàn Mặc Tử thấm đẫm chất trữ tình chủ đạo của thời đại thi ca đó, nhưng vẻ trữ tình của ông mang nét khác hẳn. Nó không lao thẳng vào cảm xúc người đọc một biện pháp thuần khiết như Thế Lữ, Lưu Trọng Lư, Nguyễn Bính, cũng không chỉ mang màu sắc lãng mạn tương trưng như Xuân Diệu, Huy Cận, Đinh Hùng, Bích Khê…

Nó là sự hòa quyện tài tình của tượng trưng và hết sức thực. Bởi thế mà thơ Hàn Mặc Tử không “truyền cảm” mà “gợi cảm” sâu xa để người đọc tha hồ suy tưởng rồi run lên bởi hay quá, điên quá, táo bạo quá!

Hàn Mặc Tử có tác dụng thơ từ năm 14 tuổi. Chất trữ tình vào thơ ông thủơ ban đầu là chất trữ tình cổ điển, với lối đối chiếu ước lệ và biện pháp gieo vần theo thể Đường luật. Điều đó được thể hiện rõ vào tậpLệ Thanh thi tậpcủa ông:

“Khóc giùm nhân thế hoa rơi lệ

Buồn góp công danh, dế tạo đàn”

(Đêm ko ngủ)

Ba bài xích thơ này đã được Ông già Bến Ngự - Phan Bội Châu để ý và hết lòng khâm phục. Cũng vẫn là thơ trung đại đấy, nhưng nội dung thơ đã chẳng còn dìm vịnh gió trăng tốt bàn đến hào khí anh hùng, mà che phủ lên đó là nhục cảm và thân xác, điều gần như cấm kỵ thời bấy giờ lại là hai yếu tố bao gồm trong thơ Hàn Mặc Tử.

Thật chẳng thừa lời khi gồm người nói rằng, Hàn Mặc Tử đã thực sự đưa thơ ca Việt nam sang một giai đoạn mới, phá tung xiềng xích của lễ giáo cũ kỹ, chật cứng trong làng hội cổ, để mở ra một không khí mới, một hành trình khám phá mới cho nghệ thuật chỉ với nhị câu thơ:

“Bóng nguyệt leo tuy vậy rờ rẫm gối

Gió thu lọt cửa cọ mài chăn”

(Đêm không ngủ)

Ở thời điểm đó, đã làm gì có ai dám “điên” như Hàn Mặc Tử, “leo song” rồi “rờ rẫm” đều là những động từ nhạy cảm và bao gồm tính gợi cảm cực kỳ cao độ, mùi xác thịt nằm cả ở gió trăng.

Trong nhiều bản in, bạn đọc sẽ bắt gặp “sờ sẫm gối” thay vì chưng “rờ rẫm gối”, em trai Hàn Mặc Tử là Nguyễn Bá Tín đến rằng tất cả thể vày người bạn thân Quách Tấn đã sửa, để câu thơ trở cần lịch sự hơn nhưng vô tình lại làm cho mờ đi ý đồ của tác giả lúc muốn có lại cảm giác ram ráp, rạo rực đến người đọc hơn là sự nhẵn bóng, trơn tru của âm “s” trong từ miêu tả.

Nhờ bao gồm cái chất trung đại từ thủơ ban đầu ấy, mà sau đây khi Hàn Mặc Tử chuyển quý phái thơ mới, ông lập tức định vị được mẫu vẻ trữ tình riêng rẽ biệt cho mình thật không giống với các thi nhân thuộc thời. Chính bởi căn cốt phương Đông đã ăn sâu nhưng mà sự tượng trưng của thơ ông mang dáng vẻ Đường thi, rõ hơn nữa là tính cực kỳ thực đậm chất liêu trai “điên cuồng” với trăng, hồn và máu.

Đọc thơ của Hàn Mặc Tử, có khi người ta cảm thấy bứt rứt kinh khủng bởi lối nói đậm vẻ phương Đông vừa lộ liễu vừa bí mật đáo. Thơ ông ko áp đặt người đọc phải cảm nhận những gì ông cảm nhận, những nhỏ chữ chỉ đóng phương châm đòn bẩy, là phương tiện mở ra những liên tưởng độc đáo, làm bật lên cảm xúc riêng biệt vào mỗi người, từ đó cơ mà ta đón nhận những mỹ cảm một biện pháp tròn đầy hơn, đã đời hơn nhưng reo lên say mê thú:

“Trăng nằm sóng soài trên cành liễu

Đợi gió đông về để lả lơiHoa lá ngây tình ko muốn độngLòng em hồi hộp chị Hằng ơi”

(Bẽn Lẽn)

Chúng ta đều biết, Hàn Mặc Tử mắc bệnh phong, những tháng ngày cuối đời trong trại phong Quy Hòa – Bình Định cũng là thời điểm chất trữ tình vô cùng thực trong đau thương, điên cuồng trở cần rõ rệt nhất.

Cái thực – chiếc ảo vốn đã nằm sẵn vào ông, cùng nay lúc căn bệnh nan y xuất hiện làm chấn động trung khu lý, kéo thi nhân vào nỗi đau thuộc cực của cả tinh thần lẫn thể xác, thì những ẩn sâu đó được phân phát lộ mạnh mẽ hơn bao giờ hết.

Ông rã biến vào thế giới của riêng mình ở các bài thơ, chú ý vạn vật đẹp mà lại đầy “đau thương”, “sao bông phượng nở trong màu sắc huyết/ Nhỏ xuống lòng tôi những giọt châu?”. Tất cả những lúc, người đọc ko khỏi rùng mình ám ảnh bởi những vần “thơ điên”, thơ tuyệt nhưng xót xa quá, xót cho nhỏ người cuồng loạn si mê trong miền không gian hư ảo:

“Thưa, tôi không dám say mê

Một mai tôi chết bên khe ngọc tuyềnBây giờ tôi dại tôi điênChắp tay tôi lậy cả miền ko gian…”

(Một miệng trăng)

Thật may mắn rằng, dù có mộng mị đến đâu, khôn cùng thực nhường nào, thơ của Hàn Mặc Tử vẫn có yếu tố lãng mạn níu kéo. Sự hòa hợp tài tình này, đã khiến đến “đau thương” trong cuộc sống thường ngày của ông trở đề xuất lộng lẫy, kỳ ảo, huyền túng thiếu bằng phương tiện ngôn từ. Thơ ông quả thực bao gồm sức “gợi cảm” mạnh liệt tới tận đáy sâu trung ương hồn của tất cả những ai thưởng thức nó.

Nhận định 2:Hàn Mặc Tử - người hiền viết "Thơ điên"

Nói đến Hàn Mặc Tử là nhớ tới một "Mùa xuân chín" trong xanh tới yếu lòng: "Trong làn nắng ửng khói mơ tan. Đôi căn nhà tranh lấm tấm vàng. Sột soạt gió trêu tà áo biếc. Trên giàn thiên lý bóng xuân sang"; đến "Đây buôn bản Vĩ Dạ" với những yêu thương thương tới thổn thức: "Sao anh không về chơi làng mạc Vỹ? chú ý nắng hàng cau, nắng mới lên. Vườn ai mướt thừa xanh như ngọc. Lá trúc đậy ngang mặt chữ điền".

Nhưng nói tới Hàn Mặc Tử cũng lại nói tới "Thơ điên" với những vần thơ đau đớn, quằn quại, với những giây phút "hộc ra trăng" vào cô đơn tận cùng của người thơ...

Âu cũng bởi cuộc đời bất hạnh đã khiến nhỏ người trong trẻo, yêu thương đời, yêu thương người tha thiết ấy phải điên, phải cuồng, phải loạn. Chủ yếu bởi vậy, niềm thương với ông càng chan chứa hơn...

Hàn Mặc Tử sinh ra vốn đã ốm yếu, tính tình hiền từ, giản dị, hiếu học cùng thích giao tế bè bạn trong lĩnh vực văn thơ. Vì chưng thân phụ là ông Nguyễn Văn Toản làm cho thông ngôn, ký lục nên thường di chuyển nhiều nơi, nhiều nhiệm sở, cần Hàn Mặc Tử cũng đã theo học ở nhiều trường không giống nhau như Sa Kỳ (1920), Qui Nhơn, Bồng Sơn (1921 - 1923), Pellerin Huế (1926).

Hàn Mặc Tử làm thơ từ rất sớm, khi mới 16 tuổi, với các bút danh Lệ Thanh, Phong Trần. Năm 21 tuổi, Hàn Mặc Tử quyết định vào tp sài thành lập nghiệp, làm cho ở Sở Đạc Điền. Ở sử dụng Gòn, ông làm phóng viên báo chí phụ trách trang thơ mang lại tờ báo Công luận. Lúc ấy, Mộng Cầm ở Phan Thiết cũng làm thơ với hay gửi lên báo. Nhị người bắt đầu trao đổi thư từ với nhau, và ông quyết định ra Phan Thiết gặp Mộng Cầm. Một tình thân lãng mạn, buộc phải thơ nảy nở giữa nhị người, cùng đây cũng chính là mối tình sâu đậm nhất trong đời nhà thơ bất hạnh.

Theo gia đình Hàn Mặc Tử kể lại, thì vào khoảng đầu năm 1935, họ đã phân phát hiện những dấu hiệu của bệnh phong bên trên cơ thể ông. Tuy nhiên, ông cũng không thân thương vì cho rằng nó là một chứng phong ngứa gì đó ko đáng kể. Mang đến đến năm 1936, khi ông xuất bản tập "Gái quê", rồi đi Huế, dùng Gòn, Quảng Ngãi, vào sài thành lần thứ hai, được bà cây bút Trà đến biết đã lo xong giấy phép cho tờ Phụ nữ tân văn, quyết định mời Hàn Mặc Tử có tác dụng chủ bút, bấy giờ ông mới nghĩ đến bệnh tật của mình. Nhưng ý ông là muốn chữa mang đến dứt hẳn một loại bệnh thuộc loại “phong ngứa” gì đấy, để yên trung tâm vào thành phố sài gòn làm báo chứ không ngờ đến một căn bệnh nan y. Năm 1938 - 1939, Hàn Mặc Tử đau đớn dữ dội. Tuy nhiên, ở bên phía ngoài thì không một ai nghe ông rên rỉ than khóc. Ông chỉ gào thét ở vào thơ nhưng mà thôi.

Do thời ấy mọi người đều mang đến rằng bệnh phong là căn bệnh truyền nhiễm nên bao nhiêu bệnh nhân đã bị hắt hủi, giải pháp ly, xa lánh thậm chí bị ngược đãi. Hàn Mặc Tử cũng không là ngoại lệ. Bị người đời hắt hủi, ông đã bỏ tất cả xoay về Quy Nhơn, vào nhà thương Quy Hòa (20/ 9/1940) có số bệnh nhân 1.134, cùng từ trần tại nhà thương này vì chứng bệnh kiết lỵ, khi mới bước quý phái tuổi 28.

Cuộc sống ngắn ngủi, nhưng di sản thơ mà lại Hàn Mặc Tử để lại cho đời cũng đủ để ông trở thành một bên thơ của thi đàn "Thơ Mới" sánh cùng Xuân Diệu, Huy Cận...

Nói về Hàn Mặc Tử, Hoài Thanh - Hoài Chân, tác giả của cuốn "Thi nhân Việt Nam" nổi tiếng đã dành cho ông những lời nhận xét thật sự đầy ưu ái: "Tôi đã nghe người ta mạt ngay cạnh Hàn Mạc Tử nhiều lắm. Gồm người bảo: "Hàn Mạc Tử? thơ với thẩn gì! toàn là nói nhảm". Có người còn nghiêm khắc hơn nữa: "Thơ gì cơ mà rắc rối thế! mình tưởng có ý nghĩa khuất khúc, cứ đọc đi đọc lại hoài, thì ra nó lừa mình!".

Nhưng tôi cũng đã nghe những người ca tụng Hàn Mạc Tử. Trong ý họ, thi ca Việt nam giới chỉ bao gồm Hàn Mạc Tử. Bao nhiêu thơ Hàn Mạc Tử tạo ra sự họ đều chép lại với thuộc hết. Nhưng thuộc hết thơ Hàn Mạc Tử đâu có phải chuyện dễ. Đã khúc mắc cơ mà lại nhiều: tất cả đến sáu bảy tập. Họ thuộc hết cùng chọn những thời gian đêm khuya thanh vắng, họ sẽ cao giọng, ngâm một mình. Bài thơ đã biến thành bài xích kinh với người thơ đã trở buộc phải một vày giáo chủ”.

Những ngày viết "Thi nhân Việt Nam", Hoài Thanh - Hoài Chân đã dành riêng tới ngót 1 mon chỉ để đọc thơ Hàn Mặc Tử. Và cũng như độc giả yêu thơ Hàn Mặc Tử, họ theo ông suốt cả "vườn thơ rộng rinh ko bờ bến", để với theo cảm giác "càng đi xa càng ớn lạnh", ớn lạnh bởi thơ đó là tiếng khóc của người thơ, vốn ko hề kêu tiếng làm sao trong những ngày bệnh tật hành hạ, với chỉ "thét lên bằng thơ".

Hàn Mặc Tử khi hiện diện bằng "Gái quê" (1936), thật có đôi chút bình dị. Thơ ông cơ hội ấy vào trẻo, dễ dàng, và bao gồm phần "giông giống những ai đó". Như nhận xét của Hoài Thanh - Hoài Chân, đó là "Nhiều bài xích có thể là của ai cũng được. Còn thì tả tình quê vào cảnh quê. Lời thơ dễ dàng, tứ thơ bình dị". Thế nhưng, trong mẫu giông giống thời cuộc ấy, vẫn gồm chút gì riêng rẽ của ông vào một tình cảm "không có cái vẻ mơ màng thanh sạch như mối tình ta vẫn quen thuộc đặt vào trong size cảnh những vườn tre, những đồi thông. Ấy là một thứ tình nồng nàn, lơi lả, rạo rực, đầy hình ảnh khêu gợi".

Nhưng tất cả lẽ đến lúc "nhập cuộc" với "Thơ điên" (1938), mới là cơ hội Hàn Mặc Tử bao gồm đất thể hiện mình. Dường như nỗi đau của bệnh tật, của sự cô đơn đã khiến ông "rút ruột làm thơ", rút ruột vai trung phong sự với người bạn thân - người tri kỉ tri kỷ duy nhất của ông cơ hội này: Vầng trăng!

"Thơ điên" gồm 3 tập: “Hương thơm” - “Mật đắng” - “Máu cuồng” với “Hồn điên”. Và ở mỗi tập, thì cảm xúc của Hàn Mặc Tử lại một bùng nổ hơn.

Với "Hương thơm", đó là "mảnh đất" nơi có ánh trăng, ánh nắng, tình yêu và cả người yêu đều như muốn biến ra hương khói.

Với "Mật đắng", cảm xúc đã "bùng" lên hơn với những "lời thơ như bám máu".

Và với "Máu cuồng” cùng “Hồn điên", thì hoàn toàn là một thế giới của Hàn Mặc Tử - một thế giới trăng, toàn trăng. "Trăng ở đây cũng ghen, cũng giận, cũng cay nghiệt, cũng trơ tráo cùng cũng náo nức dục tình. Hàn Mặc Tử đi trong trăng, há miệng đến máu tung ra làm biển cả, mang lại hồn văng ra, cùng rú lên những tiếng gớm người...".

Nếu chỉ có vậy, đã đủ để thương người thơ lắm rồi. Nhưng càng thương hơn, khi thật ra trong những thời gian hoảng loạn ấy, ông vẫn yêu thương cuộc sống lắm, nó thể hiện vào những câu thơ đôi khi trong trẻo tới bất ngờ của ông. Như "Ngả nghiêng đồi cao bọc trăng ngủ. Đầy mình lốm đốm những hào quang". Tuyệt như "Ta cất cánh lên! Ta cất cánh lên! Gió tiễn đưa ta tới nguyệt thiềm. Ta ở cõi cao nhìn trở xuống: Lâng lâng mây sương quyện trăng đêm"...

Đọc thơ Hàn Mặc Tử nhiều, yêu thương thương cả những câu chuyện, vở kịch viết về ông cũng nhiều, đôi khi vẫn cứ mang trong trái tim một cảm giác trách cuộc đời đã "bất nhẫn" với ông, khiến cả cuộc đời ông không tồn tại nhiều những phút vui. Âu cũng bởi, dường như tức thì trong cái cây bút danh ông chọn đến mình, cũng đã "tiền định" những bất hạnh nhưng ông gánh chịu."Hàn Mạc Tử", cây viết danh ông chọn năm 1936, tất cả nghĩa là "chàng trai đứng sau bức mành lạnh lẽo, trống trải". Sau đó bạn bè gợi ý ông phải vẽ thêm mặt trăng khuyết vào bức rèm lạnh lẽo để lột tả chiếc cô đơn của bé người trước thiên nhiên, vạn vật. "Mặt trăng khuyết" đã được "đặt vào" chữ "Mạc" bởi vậy chữ "Mặc". Hàn Mặc Tử gồm nghĩa là "chàng trai bút nghiên"!

Nhận định 3: Hàn Mặc Tử - Một hiện tượng thơ độc đáo vào tư duy thơ Việt Nam

Sinh thời, công ty thơ Chế Lan Viên từng nhận định: “Trước không tồn tại ai, sau không có ai, Hàn Mặc Tử như một ngôi sao sáng chổi xoẹt qua bầu trời Việt phái nam với dòng đuôi chói lòa rực rỡ của mình”.

Thật vậy, trong làng Thơ mới, Hàn Mặc Tử là thi sĩ tất cả diện mạo thơ vô cùng phong phú, sáng sủa tạo cùng đầy túng bấn ẩn. Bên cạnh những vần thơ điên, thơ say, thơ khôn xiết thực là một giọng thơ trữ tình, đằm thắm, thể hiện tình thân cuộc sống tha thiết, khao khát tình người đến cháy bỏng.

"Ánh sáng" không giống thường Hàn Mặc Tử

“Bóng nguyệt leo tuy nhiên rờ rẫm gối,

Gió thu lọt cửa cọ mài chăn”…

(Thức khuya)

Từ năm 1935, ông đổi bút hiệu thành Lệ Thanh, rồi Hàn Mặc Tử. "Hàn Mặc Tử" là "chàng bức tấm che lạnh" giỏi "chàng đơn lạnh". Cái brand name ấy dường như đã ứng với dự cảm về những năm cuối bên trên đỉnh thơ cô đơn, lẻ lạnh của riêng ông.

Năm 1936, Hàn Mặc Tử đến xuất bản tập "Gái quê" lừng danh và cũng chính bây giờ ông phát hiện mình bị bệnh phong. Gần cả cuộc đời phải chống chọi với bạo bệnh, cũng là gần trọn cuộc đời, thi sỹ luôn đấu tranh đến khát vọng được sống, được yêu đến quằn quại, đau đớn. Mặc dù cũng nhờ những đau khổ vào cuộc đời, cộng với bản năng sáng tạo đã chắp cánh cho thi ca Hàn Mặc Tử, đưa ông lên đỉnh cao của văn chương, nghệ thuật hiện đại. Từ những năm tía mươi của thế kỷ, vào tư duy nghệ thuật của mình, Hàn Mặc Tử đã gồm ý thức đi tìm dòng lạ và nung nấu thi hứng sáng sủa tạo ở một cường độ cao: “Tôi đã sống mãnh liệt cùng đầy đủ - sống bằng tim, bằng phổi, bằng máu, bằng lệ, bằng hồn. Tôi đã vạc triển hết cả cảm giác của tình yêu. Tôi đã vui buồn hờn giận đến gần đứt sự sống”. Thế giới nghệ thuật trong thơ Hàn Mặc Tử vô cùng đa dạng và phong phú và đa dạng như ông đã từng nói: "Vườn thơ của tôi rộng rinh không bờ bến. Càng đi xa càng ớn lạnh ".

Trữ tình gợi cảm vào đau thương

Trong cuốn: "Hàn Mặc Tử: một hiện tượng thơ độc đáo vào tư duy thơ Việt Nam", công ty phê bình văn học Đỗ Lai Thúy đến rằng: “Nếu Thế Lữ, Lưu Trọng Lư, Nguyễn Bính là dòng lãng mạn thuần khiết, nếu Xuân Diệu và nhất là Huy Cận, thuộc dòng lãng mạn được cườm vào những yếu tố tượng trưng… thì Hàn Mặc Tử là hợp lý của lãng mạn, tưởng tượng, thậm chí khôn xiết thực nữa”. Tất cả lẽ bao gồm từ cuộc sống mỏi mòn vào bệnh tật, cô đơn, trong bóng đêm hoang hoải đầy ác mộng, ẩn ức, ám ảnh giữa thực với mộng của ông đã thăng hoa từ vô thức mà lại bừng lên những hình ảnh cực kỳ thực trên chiếc nền lãng mạn: “Không gian dày đặc toàn trăng cả/ Tôi cũng trăng mà cô gái cũng trăng”, “Nước hóa thành trăng trăng ra nước/ Lụa là ướt đẫm cả trăng thơm”…

Đọc thơ của Hàn Mặc Tử, tất cả khi người ta cảm thấy bứt rứt kinh khủng bởi lối nói đậm vẻ phương Đông vừa lộ liễu vừa kín đáo. Thơ ông ko áp đặt người đọc phải cảm nhận những gì ông cảm nhận, những bé chữ chỉ đóng phương châm đòn bẩy, là phương tiện mở ra những liên tưởng độc đáo, làm bật lên cảm xúc riêng rẽ biệt trong mỗi người, từ đó nhưng ta đón nhận những mỹ cảm một giải pháp tròn đầy hơn, đã đời hơn mà reo lên thích hợp thú:

“Trăng nằm sõng soài trên cành liễuĐợi gió đông về để lả lơiHoa lá ngây tình ko muốn độngLòng em hồi hộp chị Hằng ơi”

(Bẽn lẽn)

Đôi bàn tay của một nhỏ người mắc bệnh phong đang teo quắp vì chưng đau đớn, nhưng càng đau đớn, đôi bàn tay ấy càng khát khao, thèm muốn níu giữ lấy cuộc đời níu giữ lấy tình đời. Dường như đơn vị thơ cố dồn hết sức lực của mình vào đôi bàn tay để "riết", để "níu", để "ràng rịt" với cuộc đời. Với cũng có những cơ hội đôi bàn tay ấy xòe ra thật rộng, bên thơ như cởi hết lòng để yêu, để viết cùng để hòa mình với vạn vật thiên nhiên với cuộc đời thơ mộng:

Cởi thơ, cởi mộng, cởi niềm yêu thương...

(Ngủ với trăng)

Nhà thơ đã mở rộng "túi thơ" của mình để đón nhận và để dâng hiến. Nói chuyện trung khu hồn nhưng mà vẫn giản dị như đời thường. Ngay cả trong những câu thơ tuyệt nhất, với chiều kích rộng lớn, bát ngát của vũ trụ ông vẫn dùng bí quyết nói như thế:

Áo ta rách nát rưới trời không vá,

Mà bốn mùa trăng mặc vải trăng.

(Lang thang)

Giáo sư Lê Đình Kỵ đã nhận xét: "Không ai kế bên Hàn Mặc Tử có thể viết như thế... Câu thơ có chiều kích của vũ trụ mà lại vẫn tự nhiên như không, rất thoát nhưng vẫn trần tục với chuyện rách rưới, Vá víu, Vải vóc".

Xem thêm:

Một trong những tiêu chuẩn để đánh giá chỉ tài năng nghệ sĩ là cái lạ, chiếc độc đáo. Thơ ca Hàn Mặc Tử lạ trong phương pháp suy nghĩ, lập ý, so sánh, trong biện pháp dùng từ ngữ, hình ảnh. Và loại lạ nhất là một con người phải trải qua những nỗi đau thể xác và tinh thần khiếp gớm như vậy nhưng giọng thơ nói phổ biến không bi đát mà luôn luôn mơ ước, hướng tới thế giới vĩnh hằng “tứ thời xuân non nước”. Mặt những vần thơ điên loạn với ngập tràn ý tưởng của hồn, trăng, và máu, người ta còn biết đến những bài xích thơ trong sáng như ca dao, ngọt lành như trái chín với ánh nhìn trẻ trung, lãng mạn mà túng thiếu ẩn của thi nhân. Đó là nhân vật trữ tình của một thời: “Hai mươi mốt tuổi, tuổi như hoa”. Với bao hy vọng của tuổi trẻ: Ra đời ta thấy đời vui sao/ Đầy cả say sưa với ngọt ngào…/ lúc ấy lòng ta như rạo rực/ xao xuyến thèm uống rượu Quỳnh Dao/ (Chạy theo hạnh phúc).

Hàn Mặc Tử đã gắn bó trung tâm hồn mình với thiên nhiên đất nước, với những không gian đã từng chứng kiến bao kỷ niệm vui buồn, được mất trong cuộc đời cùng tình duyên của thi nhân. Lạ lùng thay với Hàn Mặc Tử, “những địa danh cụ thể cũng trở thành huyền ảo”, cũng yêu cầu thơ với Đà Lạt trăng mờ, Đây làng Vĩ Dạ, Phan Thiết! Phan Thiết. Tình quê hương trong cách cảm, cách nghĩ của thi sĩ ko chỉ là tình người, tình đời như thơ Nguyễn Bính hay là bức tranh quê như trong thơ Bàng Bá Lân, Anh Thơ mà lại là tiếng vọng của vai trung phong linh, với những hình ảnh gợi cảm, giàu nhạc điệu: Mây chiều còn phiêu bạt/ lang thang trên đồi quê/ Gió chiều quên ngừng lại/ mẫu nước luôn trôi đi/ nghìn lau không tiếng nói/ Lòng anh dường đê mê…/ Tiếng buồn vào sương đục/ Tiếng hờn trong luỹ tre/ Dưới trời thu man mác/ Bàng bạc khắp sơn khê (Tình quê).

*

“Mùa xuân chín” với “Đây làng Vĩ Dạ” là những bài xích thơ nổi tiếng của Hàn Mặc Tử. Với “Mùa xuân chín”, vạn vật thiên nhiên trong thơ như không tồn tại đường viền. Vào cái không gian khoáng đạt, phóng túng bấn ấy ẩn náu một mẫu tôi trữ tình tài hoa, đầy dự cảm của thi nhân: vào làn nắng ửng khói mơ tan/ Đôi căn hộ tranh lấm tấm vàng/ Sột soạt gió trêu tà áo biếc/ trên giàn thiên lý trơn xuân sang/ Sóng cỏ xanh tươi gợn tới trời/ Bao cô làng nữ hát bên trên đồi/ - sau này trong đám xuân xanh ấy/ gồm kẻ theo chồng bỏ cuộc chơi.

Nhận định 4: Hoài Thanh nhận xét về hàn Mặc Tử: “...Một nguồn thơ rào rạt với lạ lùng..." và "Vườn thơ Hàn rộng ko bờ không bến càng đi xa càng ớn lạnh..."

Tôi đã nghe người ta mạt gần kề Hàn Mạc Tử nhiều lắm. Gồm người bảo: "Hàn Mạc Tử? thơ với thẩn gì! toàn là nói nhảm." bao gồm người còn nghiêm khắc hơn nữa: "Thơ gì cơ mà rắc rối thế! bản thân tưởng tất cả ý nghĩa khuất khúc, cứ đọc đi đọc lại hoài, thế ra nó lừa mình!" Xuân Diệu có lẽ cũng nghĩ đến Hàn Mạc Tử trong những lúc việt đoạn này: "Hãy đối chiếu thái độ can đảm cơ (thái độ những nhà chân thi sĩ) với những cách đột nhiên cơ mà khóc, đột nhiên mà lại cười, chân vừa nhảy, miệng vừa kêu: tôi điên đây! tôi điên đây! -- Điên cũng ko dễ làm như người ta tưởng đâu. Nếu không biết điên, tốt hơn là cứ tỉnh apple như thường nhưng mà yên lặng sống."

Nhưng tôi cũng đã nghe những người ca tụng Hàn Mạc Tử. Trong ý họ, thi ca Việt nam chỉ tất cả Hàn Mạc Tử. Từng nào thơ Hàn Mạc Tử tạo nên sự họ đều chép lại cùng thuộc hết. Cơ mà thuộc hết thơ Hàn Mạc Tử đâu gồm phải chuyện dễ. Đã khúc mắt nhưng mà lại nhiều: tất cả đến sáu bảy tập. Họ thuộc hết cùng chọnn những lúc đêm khuya thang vắng, họ sẽ cao giọng, ngâm một mình. Bài bác thơ đã biến thành bài bác kinh với người thơ đã trở yêu cầu một vị giáo chủ. Chế Lan Viên nói quả quyết: "Tôi xin hứa hẹn với những người rằng, mai sau, những mẫu tầm thường, mực thước tê sẽ biến chảy đi, và còn lại của loại thời kỳ này, chút gì đáng kể đó là Hàn Mạc Tử."

*

Ngót một tháng trời tôi đã đọc thơ Hàn Mạc Tử. Tôi đã theo Hàn Mạc Tử từ lối thơ Đường đến vở kịch bằng thơ Quần Tiên Hội. Cùng tôi đã mệt lả. Chính như lời Hàn Mạc Tử nói trong bài xích tựa Thơ Điên, vườn thơ của người rộng rinh không bờ bến, càng đi xa càng ớn lạnh. Bây giờ đã ra khỏi mẫu thế giới kỳ dị ấy cùng đã trở về với cuộc đời tầm thường mà ý nhị, tôi thử xếp đặt lại những cảm tưởng hỗn độn của tôi.

Thơ Đường Luật: Theo Ông Quách Tấn, Phan Sào nam hồi trước coi Thơ Đường Luật Hàn Mạc Tử có viết trên báo đại khái nói: "Từ về nước đến nay, tôi được coi thơ quốc âm cũng hơi nhiều, song chưa gặp được bài xích nào tuyệt đến thế... Ôi hồng nam nhạn bắc, ước ao có ngày gặp gỡ để bắt tay nhau cười lên một tiếng lớn ấy là thỏa hồn thơ đó." Thơ Đường Luật Hàn Mạc Tử tạo sự nhiều nhưng bị thất lạc gần hết, tôi không được xem mấy bài. Song trong những bài bác tôi được xem, tôi cũng đã gặp ít câu hay, chẳng hạn như:

Nằm gắng đã không thành mộng được,

Ngâm tràn cho đỡ chút buồn thôi.

Dầu sao tôi vẫn nghĩ mẫu khuôn khổ bó buộc của luật Đường bao gồm lẽ không tiện mang đến sử nẩy nở một nguồn thơ rào rạt và lạ lùng như nguồn thơ Hàn Mạc Tử.

Gái Quê: Nhiều bài bác có thể là của ai cũng được. Còn thì tả tình quê trong cảnh quê. Lời thơ dễ dàng, tứ thơ bình dị. Nhưng tình ở đây không có cái vẻ mơ màng thanh sạch như mối tình ta vẫn thân quen đặt vào trong khung cảnh những vườn tre, những đồi thông. Ấy là một thứ tình nồng nàn, lơi lả, rạo rực, đầy hình ảnh khêu gợi. Ông Phạm Văn Kỳ đề tựa tập thơ ấy là phải lắm: Gái Quê với Une voix sur la voie đều bắt nguồn trong tình dục.

Thơ Điên: Thơ Điên gồm có tía tập:

1) Hương Thơm

2) Mật Đắng

3) tiết Cuồng và Hồn Điên

Hương Thơm: Ta bắt đầu bước vào một nơi ánh trăng, ánh nắng, tình yêu với cả người yêu đều như muốn biến ra hương khói. Một trời mối tình mới dựng lên đâu đây. Tuy tất cả đôi vần đẹp, cảm giác thông thường nhạt tẻ thế nào.

Mật Đắng: Ta vẫn đi vào mờ mờ. Nhưng thỉnh thoảng một luồn sáng sủa lạ chói cả mắt. Nguồn sáng tỏa ra từ một linh hồn khôn cùng khổ não. Ta bắt gặp dấu tích còn thoi thóp của một tình duyên vừa chết yểu. Thất vọng vào tình yêu, chuyện ấy trong thơ ta không thiếu gì, nhưng thường là một thứ buồn dầu bao gồm thấm thía vẫn dịu dịu. Chỉ trong thơ Hàn Mạc Tử mới thấy một nỗi đau thương mãnh liệt như thế. Lời thơ như dính máu.

Máu Cuồng và Hồn Điên: Đến đây ta đã trọn vẹn ra khỏi mẫu thế giới thực và cái thế giới mộng của ta. Xa lắm rồi. Ta thấy những gì chung quanh ta? Trăng, toàn trăng, một ánh trăng gắt gao, kinh tởm, linh động như một người hay đúng hơn một yêu thương tinh. Trăng ở đây cũng ghen, cũng giận, cũng cay nghiệt, cũng trơ tráo với cũng náo nức dục tình. Hàn Mạc Tử đi trong trăng, há miệng đến máu tung ra có tác dụng biển cả, cho hồn văng ra, cùng rú lên những tiếng tởm người... Ta rùng mình, ngơ ngác, ta đã lục lọi khắp vào đáy lòng ta, ta không thấy gồm tí gì giống dòng cảnh trước mắt. Trời đất này thực của riêng biệt Hàn Mạc Tử. Ta ko hiểu được cùng chắc cũng không bao giờ ai hiểu được. Nghĩ thế ta bỗng thương con người cô độc. Đã cô độc ở kiếp này cùng e còn cô độc đến muôn kiếp. Hàn Mạc Tử chắc cũng biết thế nên lúc sinh thời người đã nguyền với Chúa sẽ ko bao giờ cho xuất bản Thơ Điên. Một tác phẩm như thế, ta không có thể nói giỏi hay dở, nó đã ra bên ngoài vòng nhân gian, nhân gian không có quyền phê phán. Ta chỉ biết vào văn thơ cổ kim không tồn tại gì gớm dị hơn. Ta chỉ biết ta đương đứng trước một người sượng sần bởi bệnh hoạn, điên cuồng bởi đã quá đau khổ vào tình yêu. Cuộc tình duyên ra đời với tập Hương Thơm, hấp hối với tập Mật Đắng, đến đây thì đã chết thiệt rồi, nhưng khí lạnh còn tỏa lên nghi ngút.

Một nhà chuyên môn nghiên cứu những trạng thái kỳ dị của vai trung phong linh người ta coi tập máu Cuồng với Hồn Điên có lẽ sẽ lượm được nhiều tài liệu hơn một công ty phê bình văn nghệ. Mặc dù thế, đây đó ta gặp những câu rất hay.

Như tả cảnh đồi núi một đêm trăng bao gồm câu:

“Ngả nghiêng đồi cao bọc trăng ngủ

Đầy mình lốm đốm những hào quang”

Lên chơi trăng gồm câu:

“Ta bay lên! Ta bay lên!

Gió tiễn đưa ta tới nguyệt thiềm.

Ta ở côi cao nhìn trở xuống:

Lâng lâng mây sương quyện trăng đêm”.

Đọc những câu ấy gồm cái thú vị ở xứ lạ gặp người quen, vày đó là những cảm giác ta có thể có. Lại gồm khi những cảm giác ở ta rất thường mà trong trí Hàn Mạc Tử rất dễ sợ. Một đám mây in hình dưới mẫu nước thành ra:

“Mây chết đuối ở dòng sông vắng lặng

Trôi thây về xa tận cõi vô biên”.

Cái ý muốn mượn lời thơ để tả vai trung phong sự mình cũng trở yêu cầu điên cuồng cùng đau đớn dị thường:

“Ta muốn hồn trào ra đầu ngọn bút;

Mỗi lời thơ đều dính não cân ta

Bao nét chữ con quay cuồng như huyết vọt,

Như đắm đuối chết điếng cả làn da.

Cứ để ta ngất ngư vào vũng huyết,

Trải niềm đau bên trên mảnh giấy monh manh;

Đừng nắm lại nguồn thơ ta đương siết,

Cả lòng ta vào nhớ chữ rung rinh”.

Tôi chỉ trích ra vào đoạn bao gồm thể yêu thích được. Còn từng nào đoạn nữa mặc dù ta không thích do nó không có gì hợp với lòng ta, nhưng ta cũng biết rằng với Hàn Mạc Tử hẳn là những câu tuyệt diệu. Nó đã tả đúng trọng tâm trạng của tác giả. Lời thơ có vẻ thành thực, thiết tha lắm.

Xuân Như Ý: mùa xuân Hàn Mạc Tử nói đây gồm khi ở đâu hồi trời đất mới dựng lên, gồm khi ra đời một lần với Chúa Jésus, có khi hình như chỉ là mùa xuân đầu năm. Nhưng dầu sao cũng không phải là một ngày xuân ta vẫn quen biết. Đây là một ngày xuân trong tưởng tượng, một ngày xuân theo ý muốn của thi nhân, đầy dẫy những lời gớm cầu nguyện, những hương đức hạnh, hoa phẩm tiết, nhạc thiêng liêng, thuộc ánh trăng, ánh thơ. Nhất là ánh thơ. Với Hàn Mạc Tử thơ tất cả một sự quan lại hệ phi thường. Thơ chẳng những để ca tụng Thượng Đế cơ mà cũng để ban ơn phước mang lại cả và thiên hạ. Cho nên mỗi lần thi sĩ há miệng -- sao lại há miệng? -- đến thơ trào ra, làm chín từng mây náo động, muôn bởi vì tinh tú xôn xao. Người sẽ thấy:

“Đường thơ bay sáng bóng như sao sa

Trên lụa trắng mười nhị hàng chữ ngọc

Thêu như thêu rồng phượng kết tinh hoa”.

Hình như trong số thi phẩm xưa nay bao gồm tính phương pháp tôn giáo khôngcó có gì giống như vậy. Hàn Mạc Tử đã dựng riêng một ngôi đền để thờ Chúa. Thiếu lòng tin, tôi chỉ là một du khách bỡ ngỡ không thể thuộc quỳ lạy với thi nhân. Nhưng lòng tôi có dửng dưng, trí tôi làm thế nào không ngợp vì chưng cái vẻ huy hoàng, trang trọng, linh lung, huyền ảo của thọ đài kia? gồm những câu thơ đẹp một giải pháp lạ lùng, đọc lên như rưới vào hồn một nguồn sáng sủa láng. Xuân Như Ý rõ ràng là tập thơ tuyệt nhất của Hàn Mạc Tử.

Với Hàn Mạc Tử Chúa gần lắm. Người đã tìm kiếm lại những rung cảm mạnh mẽ của những tín đồ đời Thượng cổ. Ta thấy phảng phất chiếc không khí Athalie. Do đó mặc dầu thỉnh thoảng còn sót lại một nhị dấu tích Phật Giáo, chắc những người đồng đạo chẳng vì chưng thế nhưng mà làm cạnh tranh dễ đưa ra với di thảo của thi nhân.

Huống đưa ra thơ Hàn Mạc Tử ra đời, điều ấy chứng rằng đạo Thiên Chúa ở xứ này đã tạo ra một dòng không khí bao gồm thể kết tinh lại thành thơ. Tôi tin rằng chỉ những tình cảm bao gồm thể diễn ra thơ mới thiệt là những tình cảm đã thấm tận đáy hồn đoàn thể.

Thượng Thanh Khí: Một vài bài bác đặc sắc ghi lại những cảnh đã thấy trong chiêm bao, ở đâu giữa khoảng những vì tinh tú trên tê Đại khái không khác cảnh Xuân Như Ý mấy, chỉ thiếu tính cách tôn giáo, huyền túng bấn nhưng không thiêng liêng.

Cẩm Châu Duyên: Một hai năm trước lúc mất, sự tình cờ đưa đến trong đời Hàn Mạc Tử hình ảnh một giai nhân có cái brand name khải ái: phụ nữ Thương Thương. Thanh nữ Thương Thương bao gồm lẽ chỉ yêu thơ Hàn Mạc Tử với Hàn Mạc Tử hình như cũng ko biết gì hơn xung quanh hai chữ Thương Thương. Nhưng như thế cũng đủ để thi nhân đưa nữ giới vào tháp thơ. Thiếu phụ sẽ luôn luôn đi về trong những giấc mơ của người. Gồm khi người mơ thấy bản thân là Tư Mã Tương Như đương nghe lời Trác Văn Quân năn nỉ:

“Đã mê rồí! Tư Mã phái mạnh ôi!

Người thiếp lao đao sượng cả người.

Ôi! ôi! hãm bớt cung cầm lại,

Lòng say đôi má cũng say thôi”.

Song những phút mơ khoái lạc ấy có được là bao. Tỉnh dậy, người thấy:

“Sao trìu mến quan tâm đâu vắng cả?

Trơ vơ buồn và không biết kêu ai!

Bức thư tê sao chẳng viết cho dài,

Cho khăng khít nồng nàn thêm chút nữa”.

Ta tưởng nghe lời than của Huy Cận.

Nhưng cuộc đời đau thương tê đã đến cơ hội tàn, cùng nguồn thơ cơ cũng đã đến cơ hội cạn. Hàn Mạc Tử chốc chốc lại ra phía bên ngoài biên giới thơ, lạc vào thế giới đồng bóng.

Duyên Kỳ Ngộ cùng Quần Tiên Hội: Mối tình đối với thiếu nữ Thương Thương còn khiến Hàn Mạc Tử viết ra hai vở kịch bằng thơ này nữa. Quần Tiên Hội viết chưa xong và không tồn tại gì. Duyên Kỳ Ngộ xuất xắc hơn nhiều. Đây là một giấc mơ tình ái, ngắn ngủi nhưng xinh tươi, đặt vào một size cảnh tuyệt diệu. Thi nhân dẫn ta đến một chốn nước non thanh sạch chưa từng in dấu chân người. Ở đó tiếng chim hót, tiếng suối reo, tiếng tiêu ngân đều biến thành những lời thơ tình tứ. Ở đó Hàn Mạc Tử sẽ gặp thanh nữ Thương Thương cơ mà người không muốn được gặp ở kiếp này. Chị em sẽ nói với người những lời nồng nàn âu yếm khiến chim nước đều say sưa. Nhưng rồi người sẽ cùng tiếng tiêu cùng đi như vụt nhớ đến chiếc nghiệp nặng nề đương chờ người nơi trần thế. Và giữa lúc phụ nữ gục đầu khóc, cảnh tiên lại rộn tung tiếng suối ca.

Trong thi phẩm Hàn Mạc Tử gồm lẽ tập thơ này là vào trẻo hơn cả. Còn từ Thơ Đường Luật với những câu:

“Bóng nguyệt leo tuy vậy sờ sẫm gối;

Gió thu lọt cửa cọ mài chăn”.

cho đến Gái Quê, Thơ Điên, Xuân Như Ý và các tập khác, lời thơ thường vẩn đục.

* * *

Tôi đã nói hết cảm tưởng của tôi trong những lúc đọc thơ Hàn Mạc Tử. Không có bao giờ tôi thấy mẫu việc phê bình thơ tàn bạo như thời điểm này. Tôi nghĩ đến người đã sống vào một túp lều tranh phải lấy tị nạnh thư với giấy nhựt trình đậy mái nhà mang lại đỡ dột. Mỗi bữa cơm đưa đến người chẳng sao nuốt được vì ăn khổ quá. Cảnh cơ hàn ấy cùng chứng bệnh kinh khủng đã bắt người chịu từng nào phũ phàng, từng nào ruồng rẫy. Cuối cùng người bị vứt hẳn ra bên ngoài cuộc đời, bị giữ riêng rẽ một nơi, xa hết thảy mọi người thân thích. Tôi nghĩ đến từng nào năm người bó tay nhìn cả thể phách lẫn linh hồn cùng tan rã...

Một người đau khổ nhường ấy, thời gian sống ta hững hờ bỏ quên, bây giờ mất rồi ta xúm lại kẻ chê người khen. Chê hay khen tôi đều thấy gồm gì bất nhẫn.

---/---

Như vậyTop lời giải đã trình bày xong bài văn Nhận định về Hàn Mặc Tử. Hy vọng sẽ góp ích các em trong quy trình làm bài bác và ôn luyện. Chúc các em học tốt mônVăn!